De waardeketen is een strategisch analysemodel dat in 1985 door Michael Porter werd geïntroduceerd. Het beschrijft alle activiteiten die een organisatie uitvoert om een product of dienst te creëren en te leveren aan klanten. Het model helpt bedrijven te begrijpen waar waarde wordt toegevoegd en waar kosten worden gemaakt in het productie- en leveringsproces.
De waardeketen bestaat uit twee hoofdcategorieën van activiteiten:
Primaire activiteiten
Dit zijn de kernactiviteiten die direct bijdragen aan het creëren, verkopen en leveren van het product of de dienst:
- Inkomende logistiek: Ontvangst, opslag en distributie van grondstoffen en materialen
- Operaties: Transformatie van inputs naar het eindproduct (productie, assemblage, verpakking)
- Uitgaande logistiek: Opslag en distributie van eindproducten naar klanten
- Marketing & Verkoop: Activiteiten om klanten te informeren en te overtuigen het product te kopen
- Service: Activiteiten om de waarde van het product te behouden (installatie, onderhoud, reparatie, training)
Ondersteunende activiteiten
Deze activiteiten faciliteren en verbeteren de primaire activiteiten:
- Infrastructuur: Algemeen management, planning, financiën, boekhouding, juridische zaken
- Human Resource Management: Werving, training, ontwikkeling en beloning van personeel
- Technologieontwikkeling: R&D, procesverbetering, automatisering en innovatie
- Inkoop: Aanschaf van grondstoffen, diensten en andere inputs
Door elke activiteit in de waardeketen te analyseren, kunnen organisaties identificeren waar ze concurrentievoordeel kunnen behalen, kosten kunnen verlagen of waarde kunnen toevoegen voor klanten.